شوينده‌ها و مواد شيميايي خانگي

عليرغم اينكه اكثر افراد از خطرات مصرف بيش از حد شوينده‌ها و مواد شيميايي آگاهند با اين حال مقدار زيادي از اين مواد در خانه‌هاي ما وجود دارد. چرا؟
درسته؛ تميزكردن محيط براي سلامت ما در خانه‌ها، مدارس و محل كار ضروري است. ولي در كنار رفع اين ضرورت بايد به خطرات ناشي از اين محصولات آگاه باشيم.

چگونه مواد تميز كننده و شوينده ها به سلامت انسان آسيب مي‌رساند؟

واكنش هاي سريع اين مواد عبارتند از: سوزش وخارش چشم ، بيني وگلو، سردرد.
تماس با اين مواد درطولاني مدت منجر به از دست دادن قدرت تمركز، حالت تهوع، آسيب كبد و كليه و دستگاه اعصاب مي‌گردد.
بسياري از شوينده‌ها و مواد شيميايي مي‌توانند چشم يا گلو را تحريك كنند، يا باعث سردرد و ساير مشكلات بهداشتي، از جمله سرطان شوند.
برخي از اين محصولات مواد شيميايي خطرناكي را آزاد مي‌كنند، از جمله تركيبات آلي فرار و همچنين ساير مواد مضر مثل آمونياك.
تركيبات آلي فرار و ديگر مواد شيميايي آزاد شده در هنگام استفاده از مواد تميز كننده به مشكلات تنفسي مزمن، واكنش هاي آلرژيك و سردرد كمك مي‌كنند.

تاثير اين مواد شيميايي بر افراد مبتلا به آسم و ساير بيماري‌هاي تنفسي بيشتر است.

اين محصولات به شرح زير مي‌باشند:

محصولات اسپري آئروسل، از جمله محصولات بهداشتي، زيبايي و تميزكردن؛
خوشبو كننده هوا
كلر موجود در سفيدكننده‌ها
مواد شوينده و مايع ظرفشويي
شوينده‌هاي فرش و اثاثه يا لوازم داخلي

عوارض پوستي ناشي از شوينده‌ها

شوينده‌ها و مواد شيميايي از جمله حشره‌كش‌ها، رنگ‌ها، براق‌كننده‌ها، واكس‌ها، چسب‌ها، پاك‌كننده‌ها، خوشبوكننده‌ها و سفيدكننده‌ها، داراي مواد تبخيرشونده هستند.

در صورت استفاده از اين مواد رطوبت و چربي سطح پوست از بين مي‌رود.

با از بين رفتن اين لايه‌هاي محافظ، مواد محرك حساسيت‌زاي موجود در شوينده‌ها به لايه‌هاي عمقي پوست نفوذ مي‌كند و باعث آسيب به پوست مي‌شوند.
پس از استفاده از اين مواد بخشي از آن تبخير شده، وارد هواي تنفسي مي‌شود.

بعضي از اين مواد نيز ممكن است قابل اشتعال باشند.

آب ژاول يا وايتكس يكي از مواد شوينده اسيدي است كه با دست هر فردي كه تماس پيدا كند وي را دچار حساسيت مي‌كند.

اين مواد علاوه بر اينكه روي پوست تأثير دارد، مي‌تواند به ريه‌ها نيز آسيب شديد برساند و تنفس شخص را دچار مشكل كند.

نكات ايمني استفاده از اين محصولات

*هرگز سفيد كننده يا هر محصول حاوي سفيد كننده را با هر تميز كننده حاوي آمونياك مخلوط نكنيد.*

بحث ديگري كه متاسفانه در خانواده ها زياد ديده مي‌شود اين است كه شوينده‌ها و مواد شيميايي را با هم مخلوط مي‌كنند يعني اينكه بعنوان مثال يك سفيد كننده يا وايتكس با جوهر نمك يا جرم‌گير مخلوط مي‌شود.

بخار ايجاد شده از اين مخلوط وارد سيستم تنفسي افراد مي‌شود و براي افراد سالم مشكل ايجاد مي‌كند.

كسانيكه زمينه بيماري‌هاي تنفسي دارند مثل افراد مبتلا به آسم ، وضعيت‌شان بدتر خواهد بود و حتي مي‌تواند منجر به مرگ شود .

*مواد شوينده را با آب گرم مخلوط نكنيد.*

بحث بعدي در خطرات مواد شوينده هنگامي است كه با آب گرم مخلوط مي شوند، كه بخار ايجاد مي‌شود و شوينده ها از طريق سيستم تنفسي به بدن منتقل مي‌شوند و مشكل ايجاد مي‌كنند.

بنابراين توصيه مي‌كنيم كه از شوينده‌ها و مواد شيميايي با غلظت‌هاي رقيق شده و در محيط‌هاي باز استفاده كنند يعني درها و پنجره‌ها باز بوده و تهويه برقرار باشد.
عوارض تنفسي طبيعتا عوارض شناخته شده‌اي است .

سوزش مجاري تنفسي مي‌تواند اولين علامتي باشد كه به دنبال ورود مواد شوينده به سيستم تنفسي ايجاد مي‌شود.

سرفه يكي ديگر از علامت‌هاي تنفسي است، اگر افرادي كه از اين مواد شوينده استفاده مي‌كنند مشكل تنفسي داشته باشند، تنگي نفس مي‌تواند يكي از علائم جدي و خطرناك در آنها باشد كه اگر اين افراد نكاتي را كه لازم است را رعايت نكنند اين مساله مي تواند منجر به مرگ آنها هم شود.

تاثير مواد شوينده روي زنان باردار و كودكان

در ارتباط با زنان باردار گفته مي شود كه تركيباتي كه در مواد شوينده وجود دارد در سه ماهه اول و سه ماهه سوم بارداري مي تواند خطرناك باشد اما در اين دوره ميزان خطر بيشتر است و ديده شده است كه فرزنداني كه از اين زنان باردار بدنيا مي آيند احتمال اينكه مبتلا به آسم شوند و احتمال اينكه خز خز سينه بگيرند دو برابر ديگر كودكان است .

پس اين مواد شوينده روي مادران باردار و روي جنين آنها مستقيما تاثير مي گذارد .

اما بحثي كه در ارتباط با كودكان است بحث بسيار مهمي است.

يك بخش آن بحث سيستم تنفسي است كه طبيعتا بخارها مي‌تواند سيستم تنفسي آنها را تحريك كند و مشكل ايجاد كند

و بخش دوم و خطرناكتر اين است كه ممكن است كودكان به خاطر عدم آشنايي اي كه با خطرات دارند از مواد شوينده بعنوان يك آشاميدني استفاده كنند .

يعني مايع شوينده را بخورند كه اين مساله بسيار جدي و خطرناك است . بنابراين خانواده ها بايد دقت كنند كه اولا كار استفاده از شوينده ها را ترجيحا زماني انجام دهند كه كودكان خصوصا كودكان 2 يا 3 ساله در منزل حضور نداشته باشند .
بحث دوم اين است كه زمانيكه كودكان در خانه هستند كودك را با مايع شوينده تنها نگذارند.

مواردي براي پيشگيري از خطرات مواد شوينده

هنگام استفاده از شوينده‌ها و مواد شيميايي، حتما از ماسك مناسب استفاده كنيد.
هنگام استفاده از مواد شيميايي و فرآورده‌هاي شوينده و پاك‌كننده، پنجره‌ها را باز و تهويه را روشن كنيد تا هوا به خوبي درمحيط جريان داشته باشد.
از مخلوط كردن مواد شيميايي مانند جوهرنمك و مواد‌سفيدكننده جدا خودداري كنيد، بخار‌ها و گازهاي ناشي از اين اختلاط بسيار سمي و خفه‌كننده است.

استفاده مداوم شوينده‌ها و مواد شيميايي از جمله جرم‌گيرها و سفيدكننده‌ها در منازل، موجب انتشار برخي ذرات شيميايي خطرناك در توالت، حمام و آشپزخانه مي‌شود.

و استفاده زياد از اين مواد به همراه آب گرم هم اثر منفي آن را دوچندان مي‌كند.
‌محصولات شيميايي و شوينده را هميشه در ظرف اصلي آن نگهداري كنيد.
يكي از موثرترين راه‌هاي كاهش اثرات احتمالي اين مواد استفاده از تكنولوژي مراقبت از سلامت هوا مي‌باشد.
مطابق آزمايشات صورت گرفته‌ي سال ۲۰۱۸ در آزمايشگاه داخلي كمپاني Coway كه مورد تاييد انجمن هواي پاك كره جنوبي (KACA) نيز مي‌باشد؛

قدرت تصفيه كنندگي تكنولوژي مراقبت از سلامت هواي اسنواكووي در شاخص تركيبات آلي فرار به وسيله فيلترهاي HEPA و DEODORIZATION معادل 93.99 % مي‌باشد.